UTU Hukuk ve Danışmanlık6 dk okumaGüncelleme:
Karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası ya da günlük yaşantıda bilindiği gibi trafik sigortası, devlet tarafından zorunlu tutulan bir mali sorumluluk sigorta poliçesidir. Bu yazımızda trafik sigortasının yasal dayanağını, neyi karşılayıp neyi karşılamadığını, teminat türlerini ve teminat limitlerinin hangi yıla göre uygulandığını ele alıyoruz.
Güncellik notu
Bu yazı, yayımlandığı tarihteki mevzuat ve uygulamaya göre hazırlanmıştır. Yazıda yer alan teminat limitleri yayım tarihindeki yıllara aittir; limitler ile değer kaybı tespiti ve sağlık gideri teminatının kapsamına ilişkin düzenlemelerde o tarihten bu yana değişiklik olmuş olabilir. Güncel durum için bir avukata danışmanız önerilir.
Trafik Sigortası 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 91. madde hükmü uyarınca karayolunda kullanılan motorlu araçların işletenleri tarafından zorunlu olarak her yıl yeniden yapılan bir sigorta poliçesidir.
Karayolları Trafik Kanunun 91. maddesi hükmünde “İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.” denmektedir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, m. 91
Zorunlu olarak düzenlenen bu zarar sigortası türü ile motorlu araç işletenlerin/maliklerinin meydana gelecek bir trafik kazasında üçüncü kişilerin malvarlığında, vücut bütünlüğünde ortaya çıkan zarar poliçe limitleri dahilinde giderilmektedir.
Karayolları Trafik Kanununun 85/1 fıkrasına baktığımızda da, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.” denmektedir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, m. 85/1
Kanun hükmünde belirtilen durumlarda araç maliki/işleteninin çok büyük mali yükümlülükler altına girmesini engellemek amacıyla Karayolları Trafik Kanununun 91. maddesinde düzenleme alanı bulan Trafik Sigortası her yıl zorunlu olarak devlet tarafından motorlu araç malik/işletenlerine zorunlu tutulmaktadır.
Sık karıştırılan konu
Sıkça motorlu araç sahiplerinin karıştırdığı bir konu olarak Trafik Sigortası (ZMSS), sigorta yapılan araç üzerinde meydana gelen hasarı gidermez. Meydana gelecek bir trafik kazasında Trafik Sigortası (ZMSS) ile sigortalı olan aracın sürücüsünün kusuru oranında karşı araçta meydana gelen hasar veya malul kalan, geçici iş göremeyen üçüncü kişilerin zararları poliçe limitleri dahilinde giderilecektir.
Trafik Sigortası (ZMSS) ile teminat altına alınan haller aşağıda gibidir:
1 · Maddi Zararlar Teminatı
Hak sahibinin bu Genel Şartta tanımlanan ve zarar gören araçta meydana gelen değer kaybı dahil doğrudan malları üzerindeki azalmadır. Değer kaybı talep edilmesi halinde tespiti, bu Genel Şart ekinde yer alan esaslara göre Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi’nde kurulacak sistem üzerinden sıra esasına göre atanan ilgili branşta ruhsat sahibi sigorta eksperleri tarafından yapılır.
Maddi zararlar denince akla, karşı tarafta meydana gelen hasar, değer kaybı ve o aracın geçici süre ile kullanılamaması halleri gelebilir.
2 · Sağlık Giderleri Teminatı
Üçüncü kişinin trafik kazası dolayısıyla bedenen eski haline dönmesini teminen protez organ bedelleri de dahil olmak üzere yapılan tüm tedavi giderlerini içeren teminattır. Kaza nedeniyle mağdurun tedavisine başlanmasından itibaren mağdurun sürekli sakatlık raporu alana kadar tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı giderleri, tedaviyle ilgili diğer giderler ile trafik kazası nedeniyle çalışma gücünün kısmen veya tamamen azalmasına bağlı giderler sağlık gideri teminatı kapsamındadır.
3 · Sürekli Sakatlık Teminatı
Üçüncü kişinin sürekli sakatlığı dolayısıyla ileride ekonomik olarak uğrayacağı maddi zararları karşılamak üzere, ZMSS Genel Şartlar ekinde yer alan esaslara göre belirlenecek teminattır. Kaza nedeniyle mağdurun tedavisinin tamamlanması sonrasında yetkili bir hastaneden alınacak sağlık kurulu raporu ile sürekli sakatlık oranının belirlenmesinden sonra ortaya çıkan ve tıbben gerekli olan bakıcı giderleri bu teminat limitleri ile sınırlı olmak koşuluyla sürekli sakatlık teminatı kapsamındadır.
4 · Destekten Yoksun Kalma (Ölüm) Teminatı
Üçüncü kişinin ölümü dolayısıyla ölenin desteğinden yoksun kalanların destek zararlarını karşılamak üzere ZMSS genel şartlar ekinde yer alan esaslara göre belirlenecek tazminattır.
Yukarıda yazılı olan teminatlar, her yıl Ocak ayında Hazine Bakanlığı tarafından yayımlanan yönetmelik ile güncellenmektedir. Bu nedenle uygulamada en sık rastlanan sorun şudur; Trafik Sigortası (ZMSS) Poliçesi 1 yıl süreyle yapılmakla beraber, 02.05.2019 yılında başlayan bir poliçe 02.05.2020 yılında sona erecektir. Poliçenin düzenlendiği yıl olan 2019 yılı limitlerine göre düzenlenmiş olan bir poliçeyi elinde bulunduran bir kimse 2020 yılında meydana gelen bir trafik kazası sonucunda teminat limitlerinin 2019 yılı limitleri olduğunu düşünmektedir.
Önemli · Kaza yılının limiti
Ancak 2020 yılında meydana gelen bir trafik kazası sonucunda devreye girecek olan teminat limiti 2020 yılına ait olacaktır.
2020 Yılı Teminat Limitleri
| Sağlık Gideri | Sakatlanma ve Ölüm | Maddi Zarar | |||
|---|---|---|---|---|---|
| Kişi Başına | Kaza Başına | Kişi Başına | Kaza Başına | Araç Başına | Kaza Başına |
| 410.000 TL | 2.050.000 TL | 410.000 TL | 2.050.000 TL | 41.000 TL | 82.000 TL |
2021 Yılı Teminat Limitleri
| Sağlık Gideri | Sakatlanma ve Ölüm | Maddi Zarar | |||
|---|---|---|---|---|---|
| Kişi Başına | Kaza Başına | Kişi Başına | Kaza Başına | Araç Başına | Kaza Başına |
| 430.000 TL | 2.150.000 TL | 430.000 TL | 2.150.000 TL | 43.000 TL | 86.000 TL |
Limitleri aşan zarar
Yazılı olan limitleri aşan kısımlar için sigortalı aracın işleteni/maliki meydana gelecek zararlardan sorumlu olacaktır.
İlgili sayfa: Ankara Trafik Kazası Avukatı — değer kaybı, ikame araç, yaralanmalı ve ölümlü kaza tazminatı
İlgili sayfa: Sel Hasarı Tazminat Avukatı — selde zarar gören araç için kasko başvurusu ve idareye karşı tazminat
İlgili mevzuat: 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu (mevzuat.gov.tr)
İlgili yazılar: Trafik Cezalarına İtiraz · Destekten Yoksun Kalma Tazminatı · İkame Araç Bedeli Tazminatı
Evet. Karayolları Trafik Kanunu’nun 91. maddesine göre işletenlerin, aynı Kanunun 85. maddesinin birinci fıkrasından doğan sorumluluklarının karşılanması için mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur; poliçe her yıl yeniden yapılır.
Hayır. Trafik sigortası sigortalı araçta meydana gelen hasarı gidermez; sigortalı aracın sürücüsünün kusuru oranında karşı araçtaki hasarı ve üçüncü kişilerin zararlarını poliçe limitleri dahilinde karşılar.
Makalede aktarılan Genel Şart tanımına göre maddi zararlar, zarar gören araçta meydana gelen değer kaybı dahil doğrudan mallar üzerindeki azalmayı kapsar; değer kaybının tespiti sigorta eksperleri tarafından yapılır.
Üçüncü kişinin bedenen eski hâline dönmesi için protez organ bedelleri dahil tedavi giderlerini, sürekli sakatlık raporu alınana kadar tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı giderlerini ve tedaviyle ilgili diğer giderleri kapsar.
Makaleye göre limitleri aşan kısımdan sigortalı aracın işleteni veya maliki sorumludur. Makalede ayrıca, kazada poliçenin düzenlendiği yılın değil kazanın meydana geldiği yılın limitlerinin devreye gireceği belirtilmektedir.
Görüşme talebi
UTU Hukuk Danışmanlık olarak Sigorta Hukuku alanında avukatlık ve danışmanlık hizmeti vermekteyiz.
Formu doldurun, sizi arayalım. Dilerseniz doğrudan da ulaşabilirsiniz: