Ankara --:-- · —
bilgi@utuhukuk.com
0536 593 16 00
UTU Hukuk ve Danışmanlık7 dk okumaGüncelleme:
Adli tatil, her yıl 20 Temmuz’da başlayıp 31 Ağustos’ta sona eren, yargısal işleyişin kanun tarafından belirli ölçüde sınırlandırıldığı bir zaman dilimidir. Bu dönemde, yargı mercilerinin bütün faaliyetleri durmamakla birlikte niteliği gereği gecikmesinde sakınca bulunan haller ve adli tatilde görülmesi zorunlu olan işler istisna tutulmuştur. Bu yazımızda hukuk, ceza ve idari yargı ile icra ve iflas hukukunda adli tatilin nasıl uygulandığını, adli tatilde görülen davaları ve sürelerin nasıl uzadığını değerlendireceğiz.
Adli tatil yargının tamamen durduğu bir dönem değildir; hangi işlerin görüleceği ve sürelerin nasıl işleyeceği, uygulanacak kanuna göre belirlenir. Adli ve idari yargı bakımından adli tatilde görülebilecek işler ve sürelerin uzamasına ilişkin kurallar farklılık göstermektedir.
Hukuk Muhakemeleri Kanunu’na göre adli tatilde görülecek dava ve işler şöyledir:
Yukarıdaki haller dışında kalan dava ve işlerle ilgili olarak verilen dava, karşı dava, istinaf ve temyiz dilekçeleri ile bunlara karşı verilen cevap dilekçelerinin ve dosyası işlemden kaldırılan davaları yenileme dilekçelerinin alınması, ilam verilmesi, her türlü tebligat, dosyanın başka bir mahkemeye, bölge adliye mahkemesine veya Yargıtaya gönderilmesi işlemleri de adli tatilde yapılır.
Süre uzaması · HMK
Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nda yer alan adli tatile tabi olan dava ve işlerde, bu Kanunun tayin ettiği sürelerin bitmesi tatil zamanına rastlarsa, bu süreler ayrıca bir karara gerek olmaksızın adli tatilin bittiği günden itibaren bir hafta uzatılmış sayılır.
Ceza Muhakemesi Kanunu’na göre adli tatilde görülecek dava ve işler şöyledir:
Bunlara ek olarak seri muhakeme usulü kapsamına giren dava ve işler adli tatilde de görülmeye devam eder. Ancak basit yargılama usulü kapsamında olan dava ve işler (icra mahkemesinde görülenler hariç) adli tatilde görülmez.
Adli tatilde görülür
Soruşturma işlemleri, tutuklu işler, ivedi hususlar ve seri muhakeme usulü kapsamındaki dava ve işler.
Adli tatilde görülmez
Basit yargılama usulü kapsamındaki dava ve işler (icra mahkemesinde görülenler hariç).
Süre uzaması · CMK
Ceza Muhakemesi Kanunu’nda yer alan adli tatile tabi olan dava ve işlerde adli tatile rastlayan süreler işlemez. Bu süreler tatilin bittiği günden itibaren üç gün uzatılmış sayılır.
İdari Yargılama Usulü Kanunu idare mahkemelerini ve vergi mahkemelerini birlikte düzenlemiş olup, Vergi Usul Kanunu’nda adli tatile ilişkin bir husus bulunmamaktadır. Şöyle ki Kanunun 61. maddesine göre bölge idare, idare ve vergi mahkemeleri her yıl 1 Eylül’de başlamak üzere, 20 Temmuz’dan 31 Ağustos’a kadar çalışmaya ara verirler.
İdari Yargılama Usulü Kanunu’na göre adli tatilde görülecek dava ve işler şöyledir:
Belirtmek gerekir ki, İdari Yargılama Usulü Kanunu’nda adli tatil çalışmaya ara verme şeklinde düzenlenmiştir. İdari yargılamada diğer alanlara göre farklılık mevcuttur.
İstisna
Yargı çevresine dahil olduğu bölge idare mahkemesinin bulunduğu il merkezi dışında kalan ve sadece bir idare veya bir vergi mahkemesi bulunan yerlerdeki idari yargı mercileri çalışmaya ara vermeden yararlanamazlar.
İdari Yargılama Usulü Kanunu’nda yazılı sürelerin bitmesi çalışmaya ara verme zamanına rastlarsa bu süreler ara vermenin sona erdiği günü izleyen tarihten itibaren yedi gün uzamış sayılır.
İcra ve iflas hukukunda ise diğer yargı kollarından farklı bir sistem bulunmaktadır. İcra ve iflas daireleri ile icra mahkemeleri adli tatil hükümlerine tabi değildir. Bunun doğal sonucu olarak adli tatil döneminde icra takipleri kural olarak devam eder. İcra ve iflas daireleri ile icra mahkemeleri adli tatil hükümlerine tabi olmadığından, adli tatil nedeniyle süre uzaması uygulaması söz konusu değildir.
Yukarıda yer verilen kurallar, sürelerin uzaması bakımından yargı kollarına göre şöyle özetlenebilir:
Adli tatilde sürelerin uzaması
| Kanun | Süre kuralı |
|---|---|
| Hukuk Muhakemeleri Kanunu | Sürenin bitmesi tatile rastlarsa, adli tatilin bittiği günden itibaren bir hafta uzatılmış sayılır. |
| Ceza Muhakemeleri Kanunu | Adli tatile rastlayan süreler işlemez; tatilin bittiği günden itibaren üç gün uzatılmış sayılır. |
| İdari Yargılama Usulü Kanunu | Ara vermenin sona erdiği günü izleyen tarihten itibaren yedi gün uzamış sayılır. |
| İcra ve İflas Kanunu | Adli tatil nedeniyle süre uzaması uygulaması söz konusu değildir. |
Adli tatil, her yıl 20 Temmuz’da başlayıp 31 Ağustos’ta sona eren, yargısal işleyişin kanun tarafından belirli ölçüde sınırlandırıldığı bir zaman dilimidir. Bu dönemde yargı mercilerinin bütün faaliyetleri durmaz; niteliği gereği gecikmesinde sakınca bulunan haller ve adli tatilde görülmesi zorunlu olan işler istisna tutulmuştur.
Adli tatil her yıl 20 Temmuz’da başlar ve 31 Ağustos’ta sona erer. Bölge idare, idare ve vergi mahkemeleri de 20 Temmuz’dan 31 Ağustos’a kadar çalışmaya ara verir.
Hukuk Muhakemeleri Kanunu’na göre ihtiyati tedbir, ihtiyati haciz ve delillerin tespiti gibi geçici hukuki koruma talepleri, her çeşit nafaka davaları ile soybağı, velayet ve vesayete ilişkin dava ya da işler, nüfus kayıtlarının düzeltilmesi, işçilerin açtıkları davalar, iflas ve konkordato işleri, çekişmesiz yargı işleri ve ivedi görülmesine karar verilen dava ve işler adli tatilde görülür.
Hukuk Muhakemeleri Kanunu’na tabi işlerde sürelerin bitmesi tatil zamanına rastlarsa bu süreler adli tatilin bittiği günden itibaren bir hafta uzatılmış sayılır. Ceza muhakemesinde adli tatile rastlayan süreler işlemez ve tatilin bittiği günden itibaren üç gün uzatılmış sayılır. İdari yargıda bu süre yedi gündür.
Evet. Adli tatilde görülecek işler dışında kalan dava ve işlerle ilgili olarak da dava, karşı dava, istinaf ve temyiz dilekçeleri ile bunlara karşı verilen cevap dilekçelerinin alınması, ilam verilmesi ve her türlü tebligat işlemleri adli tatilde yapılır.
Evet. Hizmet akdi veya iş sözleşmesi sebebiyle işçilerin açtıkları davalar, Hukuk Muhakemeleri Kanunu’na göre adli tatilde görülecek dava ve işler arasındadır.
Soruşturma işlemleri, tutuklu işlere ilişkin kovuşturmalar ve ivedi sayılacak diğer hususlar adli tatilde görülür. Seri muhakeme usulü kapsamına giren dava ve işler adli tatilde de görülmeye devam eder. Ancak basit muhakeme usulü kapsamında olan dava ve işler (icra mahkemesinde görülenler hariç) adli tatilde görülmez.
Evet. İcra ve iflas daireleri ile icra mahkemeleri adli tatil hükümlerine tabi değildir. Bunun doğal sonucu olarak adli tatil döneminde icra takipleri kural olarak devam eder ve adli tatil nedeniyle süre uzaması uygulaması söz konusu değildir.
Görüşme talebi
UTU Hukuk Danışmanlık olarak genel hukuk alanında avukatlık ve danışmanlık hizmeti vermekteyiz.
Formu doldurun, sizi arayalım. Dilerseniz doğrudan da ulaşabilirsiniz:
Genel Hukuk alanındaki diğer yazılarımız
