Soykırım suçu, Türk Ceza Kanunu’nun özel hükümlerinde uluslararası suçlar başlığı altında düzenlenmiştir. Bu yazımızda suçun kanuni düzenlemesini, unsurlarını, yaptırımlarını ve yabancı ülkede işlenmesi halinde uygulanacak hukuku ele alıyoruz.
Soykırım suçu, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 76’ncı maddesinde
“(1) Bir plânın icrası suretiyle, millî, etnik, ırkî veya dinî bir grubun tamamen veya kısmen yok edilmesi maksadıyla, bu grupların üyelerine karşı aşağıdaki fiillerden birinin işlenmesi, soykırım suçunu oluşturur:
a) Kasten öldürme.
b) Kişilerin bedensel veya ruhsal bütünlüklerine ağır zarar verme.
c) Grubun, tamamen veya kısmen yok edilmesi sonucunu doğuracak koşullarda yaşamaya zorlanması.
d) Grup içinde doğumlara engel olmaya yönelik tedbirlerin alınması.
e) Gruba ait çocukların bir başka gruba zorla nakledilmesi.
(2) Soykırım suçu failine ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası verilir. Ancak, soykırım kapsamında işlenen kasten öldürme ve kasten yaralama suçları açısından, belirlenen mağdur sayısınca gerçek içtima hükümleri uygulanır.
(3) Bu suçlardan dolayı tüzel kişiler hakkında da güvenlik tedbirine hükmolunur.
(4) Bu suçlardan dolayı zamanaşımı işlemez.” şeklinde düzenlenmiştir.
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu, m. 76
Uluslararası dayanak
İkinci Dünya Savaşından sonra büyük dramlar yaşayan insanlık savaş neticesinde; Birleşmiş Milletler Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılması Sözleşmesi, Birleşmiş Milletler Genel Kurulunun 0.12.1948 tarihli ve 260 A(III) sayılı kararıyla onaylayarak imzaya açılmış ve Türkiye bu sözleşmeye çekince koymaksızın taraf olmuştur.
Türk Ceza Kanunu’nun İkinci Kitabı olan özel hükümlerden uluslararası suçlar başlığı altında düzenlenen ilk suç olan soykırım suçu unsurları ise şu şekildedir:
Soykırımı oluşturan fiiller kısaca şunlardır:
Fail bakımından
Ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası
Tüzel kişiler bakımından
TCK’nin 60’ıncı maddesindeki güvenlik tedbirleri
Soykırım suçu nedeniyle, koşulların oluşması şartıyla TCK’nin 60’ıncı maddesindeki tüzel kişilere yönelik güvenlik tedbirlerinin uygulanmasına karar verilebilir. Soykırım suçunun faillerine ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası verilir. Ayrıca bunun yanında ilk fıkranın a ve b bentlerinde yer alan öldürme ve yaralama suçlarından ayrı ayrı ceza verilir.
Zamanaşımı
Soykırım suçu nedeniyle dava ve ceza zamanaşımı süreleri işlemeyecektir.
TCK’nin 13’üncü maddesi uyarınca soykırım suçu Türk vatandaşı veya yabancı tarafından, yabancı ülkede işlenmesi halinde, Türk Kanunları uygulanacaktır.
İlgili mevzuat: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu (mevzuat.gov.tr)
İlgili yazılar: Göçmen Kaçakçılığı Suçu · Örgüt Suçu · İnsanlığa Karşı Suçlar
Bir planın icrası kapsamında, millî, etnik, ırkî veya dinî bir grubun tamamen veya kısmen yok edilmesi maksadıyla grup üyelerine karşı kanunda sayılan fiillerden bir veya daha fazlasının işlenmesi gerekir.
Faile ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası verilir. Soykırım kapsamında işlenen kasten öldürme ve kasten yaralama suçları açısından mağdur sayısınca gerçek içtima hükümleri uygulanır; bu suçlarda dava ve ceza zamanaşımı işlemez.
Makalede, TCK’nın 13. maddesi uyarınca soykırım suçunun Türk vatandaşı veya yabancı tarafından yabancı ülkede işlenmesi hâlinde Türk kanunlarının uygulanacağı belirtilmektedir.
Görüşme talebi
UTU Hukuk Danışmanlık olarak Ceza Hukuku alanında avukatlık ve danışmanlık hizmeti vermekteyiz.
Formu doldurun, sizi arayalım. Dilerseniz doğrudan da ulaşabilirsiniz:
Ceza Hukuku alanındaki diğer yazılarımız